Oracle RAC ve Data Guard Nedir? Farkları Nelerdir?

Oracle RAC (Real Application Clusters), tek bir Oracle veritabanının birden fazla sunucuda aynı anda çalışmasını sağlayan kümeleme teknolojisidir. Oracle Data Guard ise ana veritabanının bir ya da daha fazla yedek (standby) kopyasını, genellikle farklı bir lokasyonda, sürekli güncel tutan felaket kurtarma çözümüdür.

İki teknoloji de "kesintisiz çalışma" ihtiyacına cevap verir; ancak farklı riskleri hedefler. RAC aynı veri merkezindeki sunucu arızalarına karşı koruma ve ölçeklenebilirlik sağlarken, Data Guard bütün bir veri merkezinin kaybedilmesi gibi felaket senaryolarına karşı koruma sağlar. Kritik sistemlerde bu yüzden çoğu zaman birlikte kullanılırlar.

Oracle RAC Nasıl Çalışır?

RAC'ta birden fazla sunucu (düğüm) üzerinde ayrı ayrı Oracle örnekleri (instance) çalışır ve hepsi ortak depolamada duran aynı veritabanını kullanır. Temel bileşenler şunlardır:

• Oracle Clusterware: Düğümleri bir küme olarak yöneten, arızayı algılayıp kaynakları yeniden başlatan altyapı.
• Oracle ASM (Automatic Storage Management): Veritabanı dosyalarını paylaşılan diskler üzerinde yöneten depolama katmanı.
• Cache Fusion: Düğümlerin bellekteki veri bloklarını yüksek hızlı bir iç ağ üzerinden birbirine aktarmasını sağlayan mekanizma.

Bir düğüm arızalandığında diğer düğümler çalışmaya devam eder; doğru yapılandırılmış uygulamalar bağlantılarını hayatta kalan düğümlere aktarır. Yük arttığında kümeye yeni düğüm eklemek de mümkündür.

Oracle Data Guard Nasıl Çalışır?

Data Guard'da ana (primary) veritabanında oluşan değişiklik kayıtları (redo) bir veya daha fazla yedek (standby) veritabanına gönderilir ve orada uygulanır. Yedek veritabanı türleri şunlardır:

• Fiziksel standby: Ana veritabanının blok seviyesinde birebir kopyasıdır; redo kayıtları doğrudan uygulanır.
• Mantıksal standby: Değişiklikler SQL ifadelerine dönüştürülerek uygulanır; yapıda bazı farklılıklara izin verir.
• Snapshot standby: Test amacıyla geçici olarak yazılabilir hale getirilen fiziksel standby'dır.

Data Guard üç koruma modu sunar: Maximum Protection (hiç veri kaybına izin vermez), Maximum Availability (veri kaybını en aza indirirken ana veritabanının çalışmasını önceler) ve Maximum Performance (ana veritabanı performansını önceler, küçük bir veri kaybı riskini kabul eder).

Switchover ve Failover Nedir?

• Switchover: Planlı rol değişimidir. Bakım veya test için ana ve yedek veritabanlarının rolleri veri kaybı olmadan değiştirilir.
• Failover: Plansız rol değişimidir. Ana veritabanı kullanılamaz hale geldiğinde yedek veritabanı ana role yükseltilir.

Bu işlemler Data Guard Broker ile merkezi olarak yönetilebilir ve belirli koşullarda otomatik hale getirilebilir.

RAC ile Data Guard Arasındaki Farklar

Konu	Oracle RAC	Oracle Data Guard
Temel amaç	Sunucu arızasına karşı koruma ve ölçeklenebilirlik	Felaket kurtarma ve veri koruma
Veritabanı sayısı	Tek veritabanı, birden fazla örnek	Ayrı ana ve yedek veritabanları
Depolama	Ortak (paylaşılan) depolama	Her veritabanının kendi depolaması
Lokasyon	Genellikle aynı veri merkezi	Genellikle farklı lokasyonlar

Oracle'ın en yüksek erişilebilirlik için önerdiği referans mimaride (MAA) RAC ve Data Guard birlikte kullanılır: ana lokasyonda RAC ile sunucu arızalarına, uzak lokasyondaki Data Guard yedeğiyle de felakete karşı koruma sağlanır.

Hangi Kurumların Bu Teknolojilere İhtiyacı Var?

Bankacılık, kamu hizmetleri, telekom, sağlık ve e-ticaret gibi dakikalık kesintinin bile ciddi maliyet doğurduğu sistemler RAC ve Data Guard'ın tipik kullanıcılarıdır. Bu teknolojileri kurmak kadar, arıza anında doğru prosedürleri uygulayabilecek yetkin bir ekibe sahip olmak da önemlidir.

Kurumsal Oracle RAC ve Data Guard Eğitimi

Akadem Danışmanlık'ın Oracle RAC eğitimi kurulum, ASM ve küme yönetimini; Oracle Data Guard eğitimi ise yedek veritabanı kurulumu, koruma modları, switchover ve failover senaryolarını uygulamalı olarak ele alır. Bu eğitimlere hazırlık için Oracle DBA eğitimi önerilen başlangıç noktasıdır.